Εγκαύματα: Οδηγός Πρώτων Βοηθειών
Τα εγκαύματα είναι από τους πιο συνηθισμένους οικιακούς τραυματισμούς, από το απλό άγγιγμα μιας καυτής κατσαρόλας μέχρι πιο σοβαρά ατυχήματα.
Η σωστή και άμεση αντιμετώπιση μπορεί να μειώσει τον πόνο, να αποτρέψει λοιμώξεις και να ελαχιστοποιήσει τις ουλές.
Αλλά τα περισσότερα λαϊκά μέσα – όπως οδοντόκρεμα, βούτυρο ή γιαούρτι – όχι μόνο δεν βοηθούν, αλλά μπορούν να επιδεινώσουν το έγκαυμα.
Τύποι Εγκαυμάτων
Τα εγκαύματα κατηγοριοποιούνται σε τρεις βαθμούς ανάλογα με το πόσο βαθιά έχουν προσβάλει το δέρμα:
- Έγκαυμα 1ου Βαθμού (Επιφανειακό) Προσβάλλει μόνο το εξωτερικό στρώμα του δέρματος (επιδερμίδα). Χαρακτηριστικά: Κοκκίνισμα του δέρματος, ήπιο πρήξιμο, πόνος στο άγγιγμα, δεν έχει φλύκταινες. Παραδείγματα: Ηλιακό έγκαυμα, άγγιγμα καυτής επιφάνειας για μικρό χρονικό διάστημα. Διάρκεια επούλωσης: 3-6 ημέρες χωρίς ουλές.
- Έγκαυμα 2ου Βαθμού (Μερικού Πάχους) Προσβάλλει την επιδερμίδα και μέρος του δεύτερου στρώματος. Χαρακτηριστικά: Έντονο κοκκίνισμα, φλύκταινες γεμάτες με υγρό, έντονος πόνος, υγρό δέρμα που λαμπυρίζει. Παραδείγματα: Ζεματίσματα από βραστό νερό, έγκαυμα από φωτιά. Διάρκεια επούλωσης: 2-3 εβδομάδες, μπορεί να αφήσει ουλές.
- Έγκαυμα 3ου Βαθμού (Πλήρους Πάχους) Καταστρέφει όλα τα στρώματα δέρματος και μπορεί να φτάσει σε μυς και οστά. Χαρακτηριστικά: Δέρμα λευκό, καφέ ή μαυρισμένο, ξηρό ή κηρώδες, μούδιασμα (οι νευρικές απολήξεις έχουν καταστραφεί), μπορεί να μην πονάει στην αρχή. Παραδείγματα: Παρατεταμένη έκθεση σε φλόγες, ηλεκτρικά εγκαύματα, έκθεση σε χημικά. Διάρκεια επούλωσης: Χρειάζεται χειρουργική επέμβαση και μήνες για επούλωση.
Άμεση Αντιμετώπιση Εγκαύματος
Η αντίδρασή σας τα πρώτα 30 δευτερόλεπτα είναι κρίσιμη:
-
Απομακρύνετε την Πηγή Θερμότητας: Σβήστε τη φωτιά, απενεργοποιήστε το ηλεκτρικό ρεύμα, αφαιρέστε το άτομο από τη θερμή περιοχή.
-
Αφαιρέστε Ρούχα και Κοσμήματα: Αφαιρέστε αμέσως ρολόγια, δαχτυλίδια, ζώνες πριν πρηστεί η περιοχή. Αν ρούχα έχουν κολλήσει στο έγκαυμα, ΜΗΝ τα τραβήξετε – αφήστε τα και καλέστε ασθενοφόρο.
-
Ψύξτε το Έγκαυμα: Αυτό είναι το πιο σημαντικό βήμα!
Η Σωστή Μέθοδος Ψύξης Για Εγκαύματα 1ου και 2ου Βαθμού: Βάλτε το εγκαυμένο μέρος κάτω από χλιαρό ή κρύο (όχι παγωμένο) τρεχούμενο νερό για 10-20 λεπτά. Αν δεν υπάρχει τρεχούμενο νερό, χρησιμοποιήστε καθαρές, υγρές κομπρέσες και αλλάζετέ τις κάθε 2-3 λεπτά. ΓΙΑΤΙ 10-20 λεπτά; Η θερμότητα συνεχίζει να καταστρέφει τους ιστούς ακόμα και αφού απομακρυνθεί η πηγή. Η παρατεταμένη ψύξη σταματά αυτή τη διαδικασία.
Για Εγκαύματα 3ου Βαθμού: ΜΗΝ βυθίσετε σε νερό – μπορεί να προκαλέσει υποθερμία. Καλύψτε με καθαρό, υγρό πανί. Καλέστε αμέσως ασθενοφόρο.
Τι ΔΕΝ Πρέπει ΠΟΤΕ να Βάλετε σε Έγκαυμα
Αυτά είναι λαϊκές θεραπείες που επιδεινώνουν το έγκαυμα:
- Οδοντόκρεμα: Παγιδεύει τη θερμότητα μέσα στο δέρμα
- Βούτυρο, Λάδι, Μαργαρίνη: Παγιδεύουν τη θερμότητα και αυξάνουν τον κίνδυνο λοίμωξης
- Γιαούρτι, Αλόη (φρέσκια): Μπορεί να περιέχουν βακτήρια
- Πάγος απευθείας: Μπορεί να προκαλέσει κρυοπαγήματα
- Βαμβάκι: Οι ίνες κολλάνε στο έγκαυμα
- Οινόπνευμα: Ξηραίνει το δέρμα και πονάει
Μετά την Ψύξη – Επόμενα Βήματα
Για Εγκαύματα 1ου Βαθμού:
- Εφαρμόστε ήπια αλοιφή με αλόη vera (από φαρμακείο)
- Καλύψτε χαλαρά με αποστειρωμένη γάζα αν η περιοχή τρίβεται
- Πάρτε παυσίπονο (π.χ. ibuprofen)
Για Εγκαύματα 2ου Βαθμού:
- ΜΗΝ σκάσετε τις φλύκταινες – λειτουργούν ως φυσικός επίδεσμος
- Εφαρμόστε αντιβακτηριακή αλοιφή
- Καλύψτε με μη κολλητική, αποστειρωμένη γάζα
- Αλλάζετε τον επίδεσμο καθημερινά
Πότε να επισκεφθείτε γιατρό:
- Το έγκαυμα είναι μεγαλύτερο από την παλάμη σας
- Είναι σε ευαίσθητες περιοχές (πρόσωπο, χέρια, πόδια, γεννητικά όργανα)
- Οι φλύκταινες είναι πολύ μεγάλες ή έσκασαν
- Υπάρχουν σημάδια λοίμωξης (πύον, αυξημένο κοκκίνισμα, πυρετός)
Για Εγκαύματα 3ου Βαθμού: Καλέστε ΑΜΕΣΑ το 166 ή First Care (698-222-1066).
- Καλύψτε με καθαρό, στεγνό πανί
- ΜΗΝ προσπαθήσετε να αφαιρέσετε κολλημένα ρούχα
- Αντιμετωπίστε για shock: ξαπλώστε το άτομο, ανυψώστε τα πόδια
- Παρακολουθήστε την αναπνοή
Ειδικοί Τύποι Εγκαυμάτων
Ηλεκτρικά Εγκαύματα Τα ηλεκτρικά εγκαύματα είναι ιδιαίτερα επικίνδυνα γιατί η βλάβη μπορεί να είναι εσωτερική.
- ΜΗΝ αγγίξετε το άτομο αν είναι ακόμα σε επαφή με την πηγή ρεύματος
- Κόψτε το ρεύμα ή απομακρύνετε την πηγή με μη αγώγιμο αντικείμενο
- Καλέστε αμέσως ασθενοφόρο
- Ελέγξτε την αναπνοή και τον σφυγμό
Χημικά Εγκαύματα
- Ξεπλύνετε με τρεχούμενο νερό για τουλάχιστον 20 λεπτά
- Αφαιρέστε ρούχα που έχουν μολυνθεί
- ΜΗΝ προσπαθήσετε να εξουδετερώσετε το χημικό με άλλη ουσία
- Καλέστε το Κέντρο Δηλητηριάσεων: 210 779 3777
Εγκαύματα στα Μάτια
- Ξεπλύνετε αμέσως με χλιαρό νερό για 15-20 λεπτά
- Κρατήστε το βλέφαρο ανοιχτό κατά τη διάρκεια του ξεπλύματος
- Καλύψτε και τα δύο μάτια με καθαρό πανί
- Μην τρίβετε το μάτι
- Καλέστε αμέσως ασθενοφόρο
Σημάδια Λοίμωξης
Επισκεφθείτε αμέσως γιατρό αν παρατηρήσετε:
- Αυξημένο πόνο μετά από 48 ώρες
- Κοκκίνισμα που επεκτείνεται γύρω από το έγκαυμα
- Πύον ή υγρό με άσχημη μυρωδιά
- Πυρετό πάνω από 38°C
- Πρήξιμο των λεμφαδένων
Πρόληψη Εγκαυμάτων
Η πρόληψη είναι πάντα καλύτερη:
- Γυρίστε τα χερούλια των κατσαρολών προς τα μέσα
- Κρατήστε τα παιδιά μακριά από την κουζίνα όταν μαγειρεύετε
- Ελέγχετε τη θερμοκρασία του νερού πριν μπείτε στο μπάνιο
- Χρησιμοποιήστε πάντα γάντια φούρνου
- Κρατήστε τα καυτά υγρά μακριά από την άκρη του τραπεζιού
- Έχετε πυροσβεστήρα και μάθετε πώς να τον χρησιμοποιείτε
Πότε να Καλέσετε Ασθενοφόρο
Καλέστε το 166 ή την First Care (698-222-1066) αν:
- Το έγκαυμα καλύπτει μεγάλη επιφάνεια (πάνω από 10% του σώματος)
- Είναι έγκαυμα 3ου βαθμού
- Προσβάλλει πρόσωπο, χέρια, πόδια, γεννητικά όργανα ή μεγάλες αρθρώσεις
- Το άτομο είναι παιδί ή ηλικιωμένος
- Είναι ηλεκτρικό ή χημικό έγκαυμα
- Υπάρχει δυσκολία στην αναπνοή
- Το άτομο είναι σε κατάσταση shock
Τα εγκαύματα, ανεξάρτητα από τη σοβαρότητά τους, χρειάζονται σωστή και άμεση αντιμετώπιση. Η γρήγορη ψύξη, η αποφυγή λαϊκών μέσων και η έγκαιρη ιατρική βοήθεια μπορούν να κάνουν τεράστια διαφορά στην ανάρρωση.
Για οποιαδήποτε ιατρική έκτακτη ανάγκη, η First Care Ambulance είναι διαθέσιμη 24/7. Καλέστε: 698-222-1066.